Arşîvên Tag: perwerde

Piranîya ciwanan fêrî zimanê baskî dibin

% 70 ji ciwanên di navbera 16 û 24an de dikarin bi baskî biaxivin. Di salên 1990î de vê rêjeyê di nava heman koma ciwanan de % 25 bû. Li Welatê Baskê zanîna zimanê baskî her ku diçe zêde dibe. Niha yek ji sêyê hemû nifûsê êdî dikare bi zimanê …

Bêtir »

Mozambîk heye Kurdistan tune ye

Dîrektora-Giştî yê UNESCOyê Audrey Azoulayê di Roja Zimanê Dayikê de daxuyaniyeke nivîskî weşand. Giringiya perwerdeya bi zimanê dayikê peyama sereke ya vê daxuyaniyê bû. Azouleyê got, % 40 ji niştecîhên li seranserê cîhanê ji mafê perwerdeya bi zimanê dayikê bêpar in. Rêxistina Perwerde, Zanist û Çandê ya Neteweyên Yekbûyî (UNESCO) …

Bêtir »

Têkoşîna ziman û dibistanên binerdî

 Mîrza Ronî Heke îro dayîkên Kurd ji bo zimanên xwe nikaribin ji balafirgehan derbikevin, heke îro şanoya kurdî were qedexekirin, heke li Îranê stranên kurdî were qedexekirin û heke îro zimanê kurdî ne zimanê perwerdê be, wî demî hewceye carekdin wekî pêşiyên me gotine; ”Em kumê xwe deynin ber serê …

Bêtir »

Dersa Kurdî ziman normalîze dike

Li dibistana navîn çar salan ketim dersa Kurdî. Zarok şaş dibûn, ka mamosteyek çawa Kurdî bipeyive! Ewqas mehsûm bûn zarok. Ezberên wan hildiweşiyan. Kurdî li dibistanên fermî didîtin, dibihîstin. Ev ji bo zarokekî/ê pirr tişt e. Nerîna wan diguherîne, ziman normalîze dike. Ji salên nodî û vir ve li Bakur …

Bêtir »

Mirov parçe parçe rizgar dibe

Samî Hêzil Helwesta hin saziyên ku piştgiriyê nadin xebata ji bo dersên bijarî jî tê nîqaşkirin. Ev sazî li gor prensîba mafê perwerdehiyê yê bi zimanê dayîkê tevdigerin, lewre jî ew daxwaza mafê gaspkirî yê perwerdehîyê bi tevahî dikin û qîma xwe bi tavîzên biçûk naynin. Ew helwest wekî prensîbeke …

Bêtir »

Dersa Kurdî prestîja ziman bilind dike

Netîce Altûn Bi hilbijartina van dersan em hem vê mebestê eşkere dikin û vala derdixin, hem jî ‘prestîj’a zimanê xwe di çavên zarokên xwe de bilindtir dikin û terorîzekirina dewletê ya zimanê xwe pûç dikin. Dixwazim bejim ku prestîja ziman her tişt nebe jî ‘pir tişt’ e. Di serî de …

Bêtir »

Di pratîkê de xwedî li ziman derkevin

Îrfan Amîda Gelek ne eşkerebe jî hin derdor xwedî li dersên hilbijarî derneketin. Bikaranîna vî mafî ji aliyê malbatan nayê wateya revîzekirina daxwazên perwerdeya bi zimanê kurdî. Mirov dikare bêje “Ez lê xwedî derdikevim lê ya esas statûya kurdî û perwerdeya bi kurdî ye.” Di vê mijarê de dive armanca …

Bêtir »

Dersa Kurdî ya li dibistanan yek ji derfetan e

Yaqop Tilermenî Sazîyên weke Egitim-Senê -ku min jî bi salan tê de ked da-, dikarin ji hêla pedagojîkî ve meseleyê li gora armancên zindîhiştina zimanê kurdî pêşwazî bikin û hîleyên pergalparêzan bi avê de bibin. Dema ku zarok heftêyê du saetan li dibistanan fêrî Kurdî bibin, bi bandorwergirtinekê belkî bi …

Bêtir »

Li Fransayê daxwaza wekheviya zimanan

Dewleta fransî ji ber helwesta wê ya li hember zimanên “herêmî” hat protestokirin. Bi dehan xwendekarên lîseyê yên ji Bretonya, Korsîka, Alsas, Moselle, Oksîtanya û bakurê Baskê tevlî çalakiyê bûn. Ji Fransayê hat daxwaz kirin, xala 2. a destûra bingehîn biguherîne û têra xwe fon ji bo perwerdeya zimanan terxan …

Bêtir »

Aktîvîstên ziman ji bo bretonî meşiyan

Li Bretonyayê meşeke ji bo parastina zimanê dayikê hat lidarxistin. Pêşengiya çalakiyê ji aliyê tora zimanên dibistanên bretonî Diwan û çend rêxistinên din hat kirin. Ji ber sekna wê ya meseleya polîtîkaya ziman de rêvebiriya parêzgeha Côtes-d’Armorê hat protestokirin. Li Bretonyayê di 3ê sibatê de meşeke ji bo parastina zimanê …

Bêtir »

Kampanyaya ji bo Dersa Kurdî berdewam dike

Kampanyaya ji bo Dersa Kurdî ya li bakurê Kurdistanê û Tirkiyeyê berdewam dike. Serîlêdanên ku di 30ê kanûna paşîn de dest pê kir, di 12ê sibatê de bi dawî dibin. Aktîvîstên Hereketa Zimanê Kurdî (HezKurd) û Komeleya HezKurdê ji bo serîlêdanan kampanyayê dimeşînin. Kampanyaya ji bo Dersa Kurdî ya li …

Bêtir »

Li Welatê Galê dema perwerdeya pêşdibistanê ye

Li Welatê Galê dema serîlêdana pêşdibistanên bi zimanê galî perwerde lê tê dayîn  dest pê dike. Zarokên di temenên 3 û 4’an de dikarin li pêşdibistanan perwerde bibin. Li Welatê Galê dema serîlêdana pêşdibistanên bi zimanê galî perwerde lê tê dayîn dest pê dike. Komeleya Dêbavên ji bo Perwerdeya Galî …

Bêtir »

Fransa statuya zimanê Reunionê nas kir

Fransa li girava Reunionê statuya zimanê kreol nas kir. Bi „peymana ziman“ wê statuya ziman a li rêvebirî û perwerdeyê hat naskirin. Fransa li girava Reunionê statuya zimanê kreol nas kir. Bi „peymana ziman“ wê statuya ziman a li rêvebirî û perwerdeyê hat naskirin. Peyman di navbera hukumeta giravê û …

Bêtir »

Cenev vediguhere navenda perwerdeya kurdî

Cenev yek ji bajareke mezin ê Swîsreyê ye ku malovaniyê ji hezaran kurdan re dike. Li bajêr li 4 polên ziman perwerdeya zaravayên kurdî tên dayîn. Cenev yek ji bajarekî mezin ê Swîsreyê ye ku malovaniyê ji hezaran kurdan re dike. Sazî û şexsiyetên kurd ji bo perwerdeya kurdî li …

Bêtir »

Bakur perwerdeya bi Kurdî dixwaze

Navenda Lêkolînên Meydanî ya Sosyo Polîtîkê li Bakurê Kurdistanê anketekê kir. Navendê ragihand, 86,7 ji % gelê Bakurê Kurdistanê daxwaza perwerdeya Kurdî dike. Li gorî anketê, 60,8 welatî di nava malê de bi Kurdî diaxivin. Navenda Lêkolînên Meydanî ya Sosyo Polîtîkê li ser helwestên gel a ji bo ziman û …

Bêtir »

Statuya ziman nas bikin!

Platforma Perquè ji bo parastina zimanan banga guherandina xala 2. a Destûra Bingehîn li Fransayê kir. Endamên platformê roja Çarşemê tevlî civîna Koma Ziman û Çandên Herêmî ya Parlamentoya Fransayê bûn. Platforma Perquè ji bo parastina zimanan banga guherandina Destûra Bingehîn li Fransayê kir. Endamên platformê roja Çarşemê tevlî civîna …

Bêtir »

Li Almanyayê 3,000 zarok Kurdî fêr dibin

Hejmara zarokên li dibistanên Almanyayê Kurdî fêr dibin gelek kêm e. Li gorî nûçeya Ozgur Polîtîkayê li 42 dibistanên Almanyayê 3,000 zarok Kurdî fêr dibin. Ji 16 eyaletan bi tenê li 5 eyaletan polên Kurdî hene. Almanya li cîhanê welatê yekemîn e ku diyasporaya Kurd herî zêde li nava sînorên …

Bêtir »

Li Qazakistanê hemû ziman serbest in

“Li Qazakistanê qedexeya dewletê ya li ser ziman û çandê tune. Rayedar diyar dikin ku her kes dikare bi zimanê xwe û çanda xwe bijîn. Lê piştgiriyê jî nadin. Dixwazin her civak û netew bi derfet û îmkanê xwe dibistanên xwe vekin.” Di salên 1915-20’an de bi deh hezaran kurd …

Bêtir »

Çîn polîtîkaya asîmîlasyonê girantir dike

Çîn li herêmeke Tîbetiyan perwerdeya zimanê dayikê qedexe kir. Mijara gotina qedexeya ziman, li du parêzgehên Kardze û Ngaba ya li  eyalata Sichuanê pêk hat. Li dibistanên seretayî û navîn yên li herêma ku piraniya nifûsê ji Tîbetiyan pêk tê, ji 2025’an û pê ve wê Mandarîn bibe zimanê perwerdeyê. …

Bêtir »

Perwerdeya Kurdî li Swîsreyê pêş dikeve

Perwerdeya Kurdî li nava kantonên cuda yên Swîsreyê belav dibe. Îsal wê li Lozan, Cenev, St.Gallen, Chur, Kloten û Rapperswilê jî kursên Kurdî dest pê bikin. Perwerdeya Kurdî li nava kantonên cuda yên Swîsreyê belav dibe. Enstîtuya Kurdî ya Swîsreyê pêşengiya ji xebatên perwerdeyê re dike. Par li Zurih, Winterthur …

Bêtir »

Fransa pêşiya perwerdeya bi Alsasî vekir

Hukumeta Fransî biryar girt, li pêşdibistanên Alsasê dest bi perwerdeya îmersiyonê bike. Li gorî plana Wezareta Perwerdeyê ya Fransayê wê 75 ji % mifredata îmersiyonê ji zimanê Alsasî pêk were. Şaredarî û saziyên dêbavan wê berpirsê meşandina perwerdeyê bin. Fransa rê li ber perwerdeya bi Alsasî ya li herêma Alsasê …

Bêtir »