Bulten

Civîna 52. a G7ê li bajarê Evian-les-Bains ya li Fransayê hat lidarxistin.  Di bin serokatîya dorveger a Fransayê de, lîderên aborîyên herî pêşketî yên cîhanê krîzên jeopolîtîk û aborîya cîhanê gotûbêj kirin. Di civînê de biryarên giring li ser şerê Ukraynayê, alozîya li Rojhilata Navîn, ewlehîya sîber, meseleya koçberîyê û …

Di referandûma 14ê hezîrana 2026an de, gelê Swîsreyê bi rêjeya %54,8 pêşniyaza Partiya Gel a Swîsreyê (SVP) ya ji bo “bisînorkirina nifûsê di 10 milyonî de” red kir. Nexşeya dengdanê nîşan dide ku herêmên gundewar ên almanîaxêv piştgirî dane vê însîyatîfê, lêbelê bajarên mezin û kantonên fransîaxêv bi piraniyeke mezin …

Bi hezaran kes îro tevlî meşa ku ji aliyê Kontseilua ve li Pamplonayê (Iruñea) hat organîzekirin bûn. Çalakgeran di meşê de daxwaza piştgiriyeke xurtir ji bo zimanê baskî kirin. Beşdaran banga pêşxistina maf û polîtîkayê zimanî kirin da ku bikaranîna baskî di jiyana rojane de hêsantir bibe. Di çalakiyê de …

12ê Hezîranê li Fîlîpînan wek Roja Serxwebûnê tê pîrozkirin. Gelê Fîlîpînan piştî şoreşek li dijî desthilatdariya Îspanyayê di 1898an de serxwebûna xwe ragihand. Lê piştî vê yekê welat ket bin kontrola Amerîkayê û têkoşîna ji bo azadiyê dewam kir. Roja Serxwebûnê îro wek sembola berxwedan û têkoşîna gelê Fîlîpînan li …

Nivîskarê kurd Burhan Sonmez di kategorîya “Şahidiya Serdema Me” de Xelata Hemingway a 2026an wergirt. Xelat xebatên wî yên edebî yên li ser hiş, nasname û azadîyê kûr dibe, nas kir. Sonmezê ku di qada navneteweyî de bi romanên we û parazvanîya azadîya îfadeyê tê naskirin, wê di merasîma li …

Kantona Luzernê wekî bajar-dewleta li ser bingeha bajarê Luzernê hatîye damezrandin. Herçî bajarê Luzernê ye, li dora Dêra Luceriayê ku di sala 750î de hatîye avakirin, mezin bûye. Nasnameya bajar gav bi gav ber bi dawîya sedsala 12an derketîye holê û sed sal piştî vê, Habsbûrgan Awusturyayê Luzernê xistine bin …

Serokê Omnium Culturalê Xavier Antich di hevpeyvîna xwe ya di El Nacionalê de hat weşandin got, parastina katalanî ji bo parastina nasnameya neteweyî ya katalanî pêdivîyeke nebe nabe ye. Zimanê katalanî stûneke bingehîn a nasnameya neteweyî ya katalan e û divê ji alîyê pergala dewletê ve zêdetir bê naskirin. Ev …

Lîderên YEyê li civîna li Montenegroyê de soza ji bo berfirehkirina Yekitîya Ewrûpayê dûbare kirin. Naveroka civînê dilê welatên li Rojavaya Balkanan xweş kir ku hemû jî dixwazin bibin endamên Yekitîya Ewrûpayê. Yekitîya Ewrûpayê ji bo Rojavayê Balkanan li Montenegroyê civînekê li dar xist. Lîderên yekitîyê û welatên li vê …

Piştî veqetîna Basel-Landschaftê û Baselê ji hev, Basel-Landschaftê bû bû nîv-kanton. Nîv-kantona din jî Basel e û her du tevlî hev wekî kantonekê tê pênasekirin. Alozîyên civakî, aborî û siyasî ya di navbera bajar û herêmên gundewar de sebeba vê parçebûnê bû. Parçebûna kantonan a di navbera du alîyan de …

Serokwezîra Denmarkê Mette Frederiksen ji bo avakirina hikumeteke koalîsyonê bi sê partîyên di parlamentoyê de li hev kir. Bi vê encamê, lîdera denmarkî wê ji bo cara sêyemîn erka xwe bidomîne. Frederiksen ji sala 2019an û vir ve serokwezîra Denmarkê ye. Serokwezîra Denmarkê Mette Frederiksen ji bo damezrandina hikumetê bi …

Meclîsa Beledîyeya Bajarê Belfastê, piştî heşt mehên alozîya li ser mijarê Polîtîkaya Ziman a Îrlandî erê kir. Ji niha û pê ve îrlandî ligel îngilîzî dibe zimanê fermî yê beledîyeyê û ji bo avahîyên xizmetê yên beledîyeyê tabelayên duzimanî tên amadekirin. Herwiha, Beledîyeya Belfastê wê ji bo polîtîkaya nû 1.9 …

Serkeftina partîya netewperest li Welatê Galê demeke nû da destpêkirin. Plaid Cymruya ku di hilbijartinê de bû yekemîn, hikumetê damezrand. Partîya hat ser kar, doza berfirehkirina otonomîyê û parastina ziman dike. Plaid Cymru êdî partîya herî mezin a Welatê Galê e. Partîya ku vê serkeftinê di hilbijartinên di gulana 2026an …

Reformeke ji alîyê Parlamentoya Fransayê ve hat qebûlkirin, di nava alîgirên self-determînasyonê de rastî reaksîyonan hat. Rêxistina gelê kanak FLNKS û nûnerê tevgera herêmparêz a Régions et Peuples Solidaires reformê protesto kirin. Welatîyên Kaledonyaya Nû ku giraveke di bin kontrola Fransayê de ye wê di 28ê hezîranê de biçin ser …

Di roja sirûda Mallorcayê de li giravê çalakîyên girseyî hatin lidarxistin. Di bernameyan de nasnameya kolektîf a Mallorcayê û bi awayekî giştî jî ya Giravên Balearê ku dîrok û zimanê katalanî du stûnên wê yên sereke ne, derketin pêş. Girava Mallorcayê  100 salîya sirûda xwe ya neteweyî La Banguerayê pîroz …

Tevgera ziman ji bo parastina baskî planeke nû ya berfireh ragihand. Bi vê planê armanc ev e, hejmara kesên bi baskî diaxivin di nava deh salan de 300,000 zêde bibe. Tevgera baskî Euskalgintzaren Kontseilua stratejîyeke nû ya bi navê “Têkoşîna Vejînê ya 2036an” eşkere kir. Tevgerê di daxuyanîya xwe ya …

Guardiola vê havînê dawî li karîyera xwe ya li Manchester Cityê tîne. Guardiloayê li tevahîya cîhanê wekî menajerekî serfiraz tê naskirin, destekê dide doza serxwebûna Katalonyayê. Pep Guardiola vê havînê dawî li karîyera xwe ya serfiraz a li Manchester Cityê tîne. Guardiloayê li tevahîya cîhanê wekî menajerekî serfiraz tê naskirin, …

The Federalist Papers çend gotarên xurt in ku tê de Destûra Bingehîn a Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê tê parastin. Ev gotar ku tê de hikumeteke federal a bi hêz tê pêşnîyazkirin, bandorê li federalbûna Amerîkayê kirin. The Federalist Papers ku ji 77 gotaran pêk dihat, di 28ê gulana 1788an de …

Kantona Bernê di sedsala 14an de bû bajar-dewleta herî bi hêz a li bakurê Çiyayên Alpan. Bern di sedsala 15an de Aargauyê dagir kir û di sedsala 16an de jî Vaudê (Pays de Vaud) tevlî erdên xwe kirin. Di dema Reformasyona dînî de Bern Protestantîyê qebûl kir (1528) û bi …

Parlamento û Senatoya Îtalyayê reforma statuya otonomîyê ya Tîrola Başûr qebûl kirin. Reform, erkên herêmî yên Tîrola almanîaxêf li hemberê polîtîkaya navendîkirinê ya Îtalyayê ku di 2001an de ketibû merîyetê, diparêze. Tîrola Başûr di salên dawî de hewl dide ku di nava Îtalyaya polîtîkayên navendîparêzîyê dimeşîne, otonoMîya xwe biparêze. Hewldanên …

Wezareta Perwerdehîyê ya Fransayê ragihand ku ew ê ji bo “zimanên herêmî” statuyeke taybet pêşkêş bike. Daxuyanî ji alîyê parlamenterên ji bo parastina ziman xebatên dikin bi kêfxweşî hat pêşwazîkirin. Fransa xwe amade dike ji bo zimanên hatine marjînalkirin statuyeke taybet pêşkêş bike. Daxuyanîya derbarê mijarê de ji alîyê Wezareta …

Biryara eyaleta Alberayê ya ji bo lidarxistina referandûma serxwebûnê li Kanadayê bû sebeba nîqaşan. Tevî ku serokwezîra eyaletê Danielle Smith dibêje ew alîgirê yekitîya Kanadayê ye, pispor didin zanîn ku referandûm bi mebesta kontrolkirina serxwebûnxwazên di partîya wê de tê lidarxistin. Serokwezîra eyaleta Alberta ya Kanadayê Danielle Smith di 21ê …