Bulten

Vêca ew “dê”ya ku hebûna wê nebîna xweş û nebûna wê jî ew çend daxbar, bi sedê salan e bûye temaya bi sedan û hezaran tekstan, helbestan. Li dinyayê, di wêjeya civak û civatan de, nexasim jî di helbesta welatan de dê yek ji temayên herî sermed, şên û şênber …

Jura ji alîyê nifûsê ve kantona herî biçûk a Swîsreya Romand e ku piranîya erdên wê ji çîyayan pêk tê. Kanton, wekî çend kantonên din ên li welêt bi navê “komar” tê pênasekirin. Kanton navê xwe ji Çîyayayên Jura girtîye ku piranîya sînorên Swîsre û Fransayê pêk tînin. Profîl Nifûs: …

Alanê ku du sal berê li Swîsreyê serlêdana penaberiyê kir, li Tirkîyeyê hat girtin. Xên ji Alan, 12 welatîyên Tirkîyeyê ku daxwaza wan a penaxwazîyê hatin redkirin, li Tirkîyeyê hatin girtin. Yek ji hinceta redkirina daxwaza penaberîyê ya li Swîsreyê orjînabûna belgeyên Tirkîyeyê ne. Swîsre îdia dike, gelek penaxwaz li …

Nuqteyên giring: Trump nûnerekî taybet ji bo vê girava herî mezin a cîhanê peywirdar kir Nûnerê taybet got ew ê hewl bide Greenlad bibe parçeyeke Amerîkayê Denmark reaksîyon nîşan da û ji Amerîkayê xwest rêzê li yekitîya axa Denmarkê re bigire  Trump bi biryareke dawî, nûnereke taybet a DYAyê ji …

Nuqteyên giring:  Brîtanya zimanê kernewek xist bin statûya Beşa III a Peymana Ewrûpî ya Zimanên Herêmî û Kêmaran. Brîtanya bi vê biryarê bi fermî kernewek nas dike û wê wekî parçeyekî nasnameya çandî ya herêma Cornwallê qebûl dike. Zimanê kernewek di lîsteya “zimanê di bin xetereya dijwar de” ya UNESCOyê …

Nuqteyên giring:  Amerîka belgeya Stratejîya Ewlehîyê ya Neteweyî ragihand. Polîtîkaya Amerîkayê ya ji bo parzemîn û herêmên cîhanê di belgeyê de cî digire. Amerîka ji bo ji Nîveka Rojavayê Cîhanê (her du parzemînên Amerîkayê)dûr bikevin gef li hêzên din ên cîhanê dixwe. Berevajîya polîtîkaya adetî ya Amerîkayê, vê carê Rojhilata …

Nuqteyên giring  Welatîyên Swîsreyê roja yekşemê ji bo referandûmekê diçin ser sindoqan Mijarên dengdanê leşkerîya ferz û zêdekirina baca dewlemendan e Însîyatîfa yekemîn: Tê pêşnîyazkirin, di dewsa leşkerîya ferz de ciwan karekî ji bo xêra civakê bikin. Însîyatîfa duyemîn: Tê pêşnîyazkirin, baca mîrasa di ser 50 mîlyon frankî re bibe …

Tirkîye dixwaze di meseleya Xezayê de bibe aktorekî sereke lê Îsraîl ji vê yekê aciz e. Gotareke di medyaya Îsraîlê de hat weşandin, paşperdeya vê mijarê ronî dike. Di gotarê de tê gotin, divê Îsraîl derîyên xwe û yên Xezayê ji Tirkîyeyê re veneke. Rojnameya The Jerusalem Postê gotareke balkêş …

Nuqteyên giring  Şoreşa Meksîkayê 115 sal berê li hember dîktatorîyê pêk hat. Tevlî xebat û berdêlên giran, şoreşa radîkal rastî astengîya baskê lîberal hat. Şerê navxweyî ya di navbera baskên cuda yên şoreşê 10 sal dom kir û bû sebeba mirina 2 milyon kesan. Pêkanîna reforma axê, naskirina mafên karkeran, …

Nuqteyên giring  Japon ragihand, eger Çîn êrişî Taywanê bike wê Japon biçe hawara giravê. Çîn zextên dîplomatîk û aborîyê li dijî Tokyoyê xist meriyetê. Japon ji bo xwendekarên xwe yên li Çînê hişyariya ewlehiyê ragihand. Gavên her du alîyan dikare aramîya dorteng a li rojavayê Pasîfîkê xera bike. Daxuyanî û …

Nuqteyên giring Di hilbijartina Şîlîyê de namzetên komînîst Jeannette Jaraya û yê rastgir osé Antonio Kastêhatin pêşberî hev. Jaraya ji % 27 û Kast ji % 24ê dengan wergirtin. Di kanûna pêşîn de wê tûra duyemîn a hilbijartinê bê lidarxistin. Gabrîel Borîc ku namzetê çepgir bû, di hilbjartina 2021an de …

Nuqteyên giring Yekitîya Ewrûpayê ji bo pêşî li şerê hîbrîd ê Rûsyayê bigire li çareyan digere Komîsyona Ewrûpayê ji bo vê meseleyê plana bi navê Mertalê Demokrasîyê amade kir Komîsyon wê Navenda Ewrûpî ya Xurtbûna Demokratîk ava bike Komîsyona Ewrûpayê planeke ji bo parastina demokrasîyê ragihand. Plana bi navê Mertalê Demokrasîyê ji nexşerîyekê …

Neuchatel kantoneke li herêma Swîsreya Roman a fransîaxêv e. Erdên kantonê bi piranî ji Çiyayên Jura yên li bakur pêk tên. Gola Neuchatelê ku gola herî mezin a di nava erdên Swîsreyê de ye sînorên başûr ên kantonê ye. Mîrektîya Neuchatelê di sedsala 12. de hatîye damezrandin û herêm di …

Nuqteyên giring: Sîyaseta Fransayê ji bo bidawîkirina krîza Komara Pêncemîn gavekê avêt. Reforma teqawidbûnê mijara herî nîqaşbar a salên dawî bû hat betalkirin. Êdî 3.5 nîv milyon kes wê bikaribin di temenê 62an de teqawid bibin. Betalkirina reformê wekî derbeyekê li hemberê polîtîkayên Macron tê qebûlkirin. Parlamentoya Fransayê bi dengdanekê …

Nuqteyên giring Şerê rizgariya Angolayê di 1961an de li hemberê Portûgalê dest pê kir Kuba desteka leşkerî da MPLAyê lê Amerîka û welatên kevneperest ên li herêmê piştevanîya du FNLA û UNITAyê kirin Piştî Şoreşa Qerenfîlê, Portûgal bi hêzên Angolayê re dest bi muzakereyan kir Angola di 1975an de serxwebûna …

Nuqteyên giring Yekitîya Ewrûpayê bi Amerîkaya Latîn û Karayîb re têkiliyên xwe xurt dike Her du alî di civîna li Kolombîyayê hatin cem hev Piştî civînê deklerasyoneke hevpar hat weşandin Guherîna avhewayê, koçberî û alozîya li Karayîbê, Ûkrayna û Xeze cî girtin 58 welatên cîhanê di lûtkeya  CELAC-YEyê de duh …

Rêzenivîsa danasîna Konfederasyona Swîsreyê bi Kantona Neuchatelê berdewam dike. Kurtedîrok, demografî, ziman, aborî û erkên kantonê naveroka vê dosyeyê pêk tînin. Hejmara 32. Kurdistanê bi giranî ji geşedanên li cîhanê û danasîna sîstema federalîya Swîsreyê pêk tê. Encamên hilbijartinên Moldovayê, tundbûna polîtîkaya Almanyayê ya di meseleya penaberîyê de û pêkhatina …

Nuqteyên giring Lîderên li Brazîlê ji bo germahîya global gotûbêj bikin li Brazîlê hatin cem hev Neteweyên Yekbûyî pêşkêşîya civînê dike û 140 dewlet beşdar dibin Raporeke dawî nîşan dide, êdî ne mimkûne germahîya avhewayê di bin 1.5 pîleyî de bê girtin Bi armanca pêşîgirtina germahîya avhewayê, heta sala 2035an …

Nuqteyên giring  Rûsya li hember gotinên Trump, ceribandina çekên atomê dinirxşîne Konseya Ewlekarîyê ya Rûsyayê di civîna xwe de vê meseleyê gotûbêj kir Trump ji bo jinûvedestpêkirina ceribandnên atomê ferman dabû Pentagonê Hejmara bombeyên atomê yên Amerîka û Rûsyayê li derdora 11 hezarî ye.  Rûsya destpêkirina cerinandinên çekên nukleerî dinirxîne. …

Nuqteyên giring  Partîya Komarger a Trump di hilbijartinên 4ê çirîya paşîn de têk çû Eyaletên Virginia û New Jerseyê walîyên demokrat hilbijaartin  Zohran Mamdanî yê dijberê polîtîkayên Trump, bû şaredarê New Yorkê Welatîyên Amerîkayê ji bo walî û parlamentoyên çend eyaletan duh dengên xwe dan. Di heman rojê de hilbijartinên …

Nuqteyên esasî  Rêxistina Perwerde, Zanist û Çandê ya Neteweyên Yekbûyî (UNESCO) 1946an de hat damezrandin. Encamên hilweşîner ên Şerê Cîhanê yê Duyemîn sebebên esasî yên damezrandina vê rêxistinê ye. UNESCO rêxistineke navdewletî ye û 194 dewlet endamên wê ne. Ji ber vê sebebê, rêxistin miletên bê dewlet muxatab qebûl nake. Îro …