Infowelat Enformasyon Ji Bo Welat
Gotarên Têkildar
Lîderên YEyê li civîna li Montenegroyê de soza ji bo berfirehkirina Yekitîya Ewrûpayê dûbare kirin. Naveroka civînê dilê welatên li Rojavaya Balkanan xweş kir ku hemû jî dixwazin bibin endamên Yekitîya Ewrûpayê.
Yekitîya Ewrûpayê ji bo Rojavayê Balkanan li Montenegroyê civînekê li dar xist. Lîderên yekitîyê û welatên li vê herêmê tevlî civîna 6ê hezîranê bûn. Rojeva civînê endamtîya welatên vê herêmê bû ku bi salane li benda Brukselê ne.
Lîderên ewrûpî û hin lîderên welatên Rojavayê Balkanan di derbarê endamtîya Yekitîya Ewrûpayê de hêvî û xweşbînîyên xwe îfade kirin. Nûnerên YEyê dan zanîn ku întegrasyona welatên herêmê ya bi yekitîyê re armanceke sereke ye. Lîderan wekî hercar destnîşan kirin ku dema welatên namzet standardên ewrûpî pêk bînin, wê bikaribin bibin endam. Ev standard jî ji mêj ve ye wekî rêveberîya demokratîk, serdestîya hiqûqê û reforma dewletê hatine dîyarkirin. Hevkarîya aborîyê meseleyeke din a esasî ya civînê bû. Beşdaran firsendên ji bo pêşketina aborîyê û binesazîyê û pêşxistina bihevgirêdayîna welatên herêmê gotûbêj kirin.
Montenegro û Albanya nêzîkî endamtîyê ne
Montenegto û Albanya di civînê de wekî du welatên ku nêzîkî endamtîya YEyê ne derketin pêş. Montenegro ji sala 2012an û vir ve dest bi prosesa endamtîyê kirîye û heta niha hemû dosyeyên ji bo endamtîyê pêwîst in, yek bi yek muzakere dike. Niha ji welêt tê daxwazkirin ku serdestîya hiqûqê pêk bîne û li dijî gendelîyê têkoşînê bike.
Herçî Albanya ye, wê jî ji destpêka muzakereyan û heta niha gelek reforman pêk anîye. Lîderên ewrûpî gelek caran kêfxweşîya xwe ya ji bo pêşketina li Albanyayê bi eşkereyî îfade dikin. Loma jî herkes Ii bendê ye ku Yekitîya Ewrûpayê berî hemû welatan, Montengro û Albanyayê bike endam. Tevî vê jî, heta niha ji bo endamtîya herdu welatan demeke zelal nehatîye nîşandan.
Welatên Rojavayê Balkanan
Rojavayê Balkanan naveke cografîk e ku di salên dawî de piranî ji alîyê Yekitîya Ewrûpayê ve tê bikaranîn. Navê van welatan ev in: Albanya, Bosna-Hersek, Bakurê Makedonyayê, Kosova, Montenegro û Sirbistan. Ji bilî Kosovayê hemû welêt xwedî statuya namzetîya endamtîya YEyê ye. YE di 2013an de ji bo gav bi gav întegrasyona wan a bi xwe re polîtîkayeke da pêş xist. Dosyeyeyên ji bo endamtîya bi Albanya, Montenegro û Sirbistanê hatin vekirin lê û prosesa muzakereyan di 2022an de bi Bakurê Makedonyayê û di 2024an de jî bi Bosna-Hersekê hat vekirin. Kosova di 2022an de serîlêdana ji bo endamtîyê pêşkêşî YEyê kir lê hîn bi wê re muzakere dest pê nekirin e.
Fotoyê sereke: António Costa (Serokê Konseya Ewrûpayê). Jakov Milatowic (Serokê Montenegroyê), û Ursula von der Leyen (Seroka Komîsyona Ewrûpayê) di dema civîna çapemenîyê de. Konseya Ewrûpayê/CC BY 4.0.
