Home / Tag Archives: federalîzm

Tag Archives: federalîzm

JI EDÎTOR

Înfowelat di 2013’an de bi gotina “enformasyon ji bo welat” dest bi weşanê kir. Malper ji destpêkê vee xeta xwe ya weşanê li ser pêşketinên herêmên xweser, herêmên federal û parastina zimanên kêmar (zimanên dixwazin bên kêmarkirin) damezrand. Bi vê mebestê, ji Katalonyayê heta Polînezyayê, ji Meksîkayê heta Hîndîstanê li …

Read More »

Herêma îngilîzîaxêf a Kamerûnê wekhevîtiyê dixwaze

Li Kamerûnê bêaramiya li herêma îngilîzîaxêf di çend mehên dawî de zêde dibe. Ji sala 2016’an heta niha di pevçûnên di navbera hêzên herêmî û yên dewletê de gelek kes hatine kuştin. Herêma li başûr ku cîranê Nîjeryayê ji navendê hêzên berfireh dixwaze. Başûrê Kamerûnê ku bi fermîtî jê re …

Read More »

Encamnameya Civîna Meclîsa Damezrîner a Sîstema Federal hate eşkerekirin

Civîna Meclîsa Damezirîner a Sîstema Federaliya Demokratîk a Rojava-Bakûrê Suriyeyê bi xwendina encamnameyê, bidawî bû. Civîna Meclîsa Damezirîner a Sîstema Federaliya Demokratîk a Rojava-Bakûrê Suriyeyê ku li bajaroka Rimêlan a Girkê Legê ev du rojin (16-17 Adar) dom dikir, bidawî bû. Piştî civînê, bi beşdariya hemû delegeyan, civînek çapemeniyê hate …

Read More »

Serokatiya Herêma Kurdistanê piştgiriyê dide federalbûna Sûriyeyê

Hikûmeta Herêma Kurdistanê di derbarê rewşa Rojavayê Kurdistanê de daxuyaniyeke nivîskî weşand. Di daxuyaniyê de hikumet ji bo federalîzmê piştgiriyê da Rojava. Daxuyaniya hikumetê wiha ye: Di derbarê paşaroja Sûriye û ji bo berqerarbuna aramî û dirustbûna hevbeşiyekî rasteqîne li navbera pêkhatên cûda cûdayên Sûriye, Herêma Kurdistanê piştevaniyê li bîr …

Read More »

Amerîka û Rûsyayê li ser federalbûna Sûriyeyê li hev kirin

  Wezîrê Karûbarên Derve yê Rûsyayê Sergey Lavrov û Wezîrê Karûbarên Derve yêAmerîkayê John Kery li ser Sûriyeyê lihev kirine Hat ragihandin ku Wezîrên Karûbarên Derve yên Rûsya û Amerîkayê Sergey Lavrov û John Kerry li ser îlankirina agirbestê û fedaralbûna Sûriyeyê li hev kirine. Ji aliyê nûnerê Neteweyên Yekbûyî …

Read More »

Terayî ji xweseriya xwe ne razî ye

  Du meh di ser qebûlkirina destûra bingehîn a Nepalê û destpêka sîstema federal a Nepalê re derbas bûye lê hîn sînorên Terayiyê diyar nebûne. Li herêmê ji eşkerekirina destûra bingehîn a welat û vir ve xwepêşandan herdem berdewam dikin. Terayî herêma herî mezin a Nepalê yê û li başûrê …

Read More »

Myanmar li benda federalîzmê ye

      Piştî serkeftina hilbijartinê ya Yekitiya Neteweyî ya Demokrasiyê ya li Myanmarê, gelek derdor li benda gavên vê partiyê yên ji bo guherandina sîstemê ne. Serokê partiyê Aung San Suu Kyi soz dabû ku ew ê Myanmarê veguherîne dewleteke federal. Di hilbijartinê de partiya Suu Kyi di ji …

Read More »

Nepal federalîzmê qebûl kir

        Meclîsa Damezrîner a Nepalê hefteya borî Destûra Bingehîn a Nepalê eşkere kir. Li gorî destûra bingehîn, êdî Nepal welatekî federal e. Mixabin komên etnîk madeşî û tarû bi hinceta ku daxwazên wan li ber çav nehatine girtin destûra bingehîn qebûl nekirin. Bi destûra bingehîn a nû …

Read More »

Xweserî çareseriyeke unîversal e

  DIHA: Di van rojên dawî de li Tirkiye û Kurdistanê yek ji mijarên herî girîng ku li ser nîqaş tê meşandin xweserî û xwerêvebirin e. Li cîhanê hin welat xwedî pergaleke xweser in. Li cîhanê li çend welatan xweserî heye? Necat Ayaz:  Îro xweseri wekî parçeyeke demokratîk a dewletê …

Read More »

Hîndîstan bi serhildêrên Nagalandê re li hev kir

Hikumeta Hîndîstanê bi yek ji rêxistineke çekdar a herî mezin ku ji bo serxwebûna Nagalandê şer dike, peymana aştiyê îmze kir. Bi vê peymanê, pevçûna li eyaleta Nagalandê ku 60 sal in didome wê bê bidawîkirin. Peymana aştiyê ya dîrokî di 4’ê Tebaxê de ji aliyê Serokwezîrê Hîndîstanê Narendra Modi …

Read More »

Destûra Bingehîn a Belcîkayê ji bo Başûr modeleke

    Wezîrê Berê yê Herêma Kurdistanê Farûq Cemîl di derbarê destûra nû ya tê amadekirin de bersiva pirsên RojNewsê da. Cemîl diyar kir ku destûra ligel rewşa welatê me li hev tê destûra Belçîka û Yûgoslavya ye û wiha got: “Divê destûra Başûrê Kurdistanê azadiya hemû baweriyên weke Êzidî, …

Read More »

Myanmar nêzîkî bidawîbûna şerê navxweyî dibe

    Li Myanmarê koma rêxistinên etnîk û heyeta hikumetê li ser pêşnûmaya peymana aştiyê li hev kirin. Tê bawerkirin ku bi vî gavî, reorganîzasyona Myanmarê ya li ser bingeha federalîzmê hinekî din jî nêzîk bû. Di merasîma îmzeyê ya 31’ê Adarê Serokê Myanmarê U Thein Sein jî amade bû. …

Read More »

Hikumeta Myanmarê sîstema federal qebûl kir

    Hikumeta Myanmarê di hevdîtinên bi komên etnîk ên çekdar re qebûl kir ku sîstema federal li welat damezrîne. Serokê Tîma Kordînasyona Agirbesta Neteweyî Naing Han Tha di derbarê vê mijarê de da xuyakiririn ku “hikumet daxwaza damezrandina Yekitiyeke Federal ku komên etnîk ên çekdar demeke dirêje daxwaza wê …

Read More »

Federalîzm wê problema Nagalandê bi dawî bike

    Hevdîtınên di navbera hikumeta Hîndîstanê û rêxistina çekdar NSCN-IM (Konseya Sosyalîst a Neteweyî ya Nagalandê-Isak Muivah) de piştî heşt mehên din hefteya buhurî hat lidarxistin.  Tê hêvîkirin ku wê hevdîtin di meha Îlonê de bigihîje asta we ya herî girîng ku tê de pirsgirêka Nagalandê bê çareserkirin. Çavkaniyeke …

Read More »

Li Myanmarê agirbest nêzîk bû

    Hikumeta Myanmarê û nûnerên koalîsyona serhildêrên etnîk di hevdîtinên xwe yên dawî de li ser pêşnûmaya duyemîn a agirbestê li hev kirin. Pêşnûmaya agirbestê, piştî hevdîtinên sê rojan ên di navbera Komîteya Xebatê ya Pêkanîna Aştiyê ya hikumetê û Tîma Kordînasyonê ya Agirbesta Neteweyî ya serhildêran de di …

Read More »

Yemeniyên başûrî yekitiya bi bakur re protesto kirin

    Di salvegara yekitiya Yemenê de wekî her sal li Yemena Başûr xwepêşandan hatin lidarxistin û hikumeta navendî hat protestokirin. Hikumeta Yemenê îsal xwest serfiraziya leşkerî ya li dijî El-Qaîdeyê veguherîne hestên welatparêziya Yemenê û li ser vê bingehê pîrozbahiyên xurt ên ji bo yekitiyê li dar bixe. Lê …

Read More »

Ûkrayna: Pêşerojeke federalîst?

    Bêaramiya li Ûkraynayê dikare bêyî jinûveşekildayina dewletê ya bi destûra bingehîn a federalîst bê kêmkirin? Di 17’yê Nîsana 2014’an de roja Sêşemê wezîrên karên derve yên DYA’yê John Kerry, yê Rûsyayê Sergey Lavrov, yê Ûkraynayê Andri Deshchtsia û nûnerê Polîtîkaya Derve yê Yekitiya Ewropayê Catherine Ashton ji bo …

Read More »

Komên etnîk û Myanmar dest bi hevdîtinên aştiyê dikin

    Rêxistinên etnik ên çekdar li hev kirin ku meha Gulanê bi hikumeta Myanmarê (Burma) re dest bi hevdîtinên aştiyê bikin. Rexistinên etnîk digel ku li hemberê şertên ku ji aliyê hikumetê ve di çarçoveya peymana aştiyê de hatine pêşniyazkirin îhtiraz dikin, ji bo bidawîbûna şerê li Myanmarê van …

Read More »

Li Venetoyê daxwaza ji bo statuyeke taybet

    Konseya Herêmî ya Venetoyê daxwazên ji bo nîqaşkirina serxwebûn an berfirehkirina xweseriya herêma Venetoyê ya li bakurêrojhilatê Îtalyayê qebûl kir. Serokê Venetoyê Luca Zaia bi armanca bilêvkirina statuyeke taybet a ji bo herêma xwe, çû Romayê. Konseya Herêmî ya Venetoyê biryara nîqaşkirina li ser du pêşniyazqanûnên di derbarê …

Read More »